01
Adlar ve tarihlerNames and datesNamen und Daten
İlk ad Numûne-i Terakki’ydi, yani ilerleme örneği. Matematikçi Mehmed Nâdir Bey bu özel okulu 1884’te kurdu ve İstanbul Erkek Lisesi’nin başlangıcı bu yıl sayılır.1,2 Nâdir iki yıl önce, 1882’de Selanikli Abdi Kâmil Efendi ile Şemsü’l-Maârif adlı başka bir okul açmış, sonra oradan ayrılmıştı.1,3 Kimi araştırmacılar kuruluşun 1882’den sayılması gerektiğini savunur.1,3
1896’da Maarif Nezareti, yani dönemin eğitim bakanlığı okulu satın aldı ve Numûne-i Terakki devlet okulu oldu.2,3 Satın almanın 1897’de ortaya çıkarılan bir darbe girişiminden sonra olduğu da, sarayın okulu 1896’da kapatıp devlet yönetimine aldığı da yazılır.1,4
1909’da okul yatılı oldu ve adı İstanbul Leyli İdadisi’ne çevrildi (leyli yatılı, idadi lise düzeyindeki okul demektir).1,5 Bir yıl sonra, 1910’da İstanbul Lisesi oldu. Okula göre “lise” sözü bir Türk okulu için ilk kez burada kullanıldı.2,5
1913’te adı İstanbul Sultanisi oldu (yıl verilmeden, 1910’dan kısa süre sonra olduğu da yazılır).2,3,5 Sultani, Fransız liselerini örnek alan bir programla öğretim yapan okuldu.2,3
1923’te Cumhuriyet’le birlikte sultaniler kaldırıldı ve okul İstanbul Erkek Lisesi adını aldı.2,3 Yatılı bölüm 1934’te kapandı, 1950’lerde yeniden açıldı (1955 ve 1958 verilir).2,3,5
1982’de okul Anadolu lisesi yapıldı ve adındaki “Erkek” sözü kaldırıldı.2,5 Ad yeniden İstanbul Lisesi oldu (1982–1983 öğretim yılı da verilir).2,5
Eski ad 36 yıl sonra, 2018’de, bir başvurunun ardından geri geldi (2018–2019 öğretim yılı ve 2019 da verilir).2,5,6
Adların sırası: zaman çizgisi. Kurucu: Mehmed Nâdir.
The first was Numûne-i Terakki, the Model of Progress. The mathematician Mehmed Nâdir Bey founded this private school in 1884, and that year is counted as the beginning of İstanbul Erkek Lisesi.1,2 Two years earlier, in 1882, Nâdir and Selanikli Abdi Kâmil Efendi had opened another school, Şemsü’l-Maârif, which he then left.1,3 Some researchers argue that the founding should be counted from 1882.1,3
In 1896 the Maarif Nezareti, the education ministry of the time, bought the school, and Numûne-i Terakki became a state school.2,3 It is also written that the purchase came after a coup plot uncovered in 1897, and that the palace closed the school in 1896 and put it under state administration.1,4
In 1909 the school began taking boarders and was renamed İstanbul Leyli İdadisi (leyli means boarding, and an idadi was a school at lycée level).1,5 A year later, in 1910, it became İstanbul Lisesi. According to the school, this was the first time the word “lise” was used for a Turkish school.2,5
In 1913 it was renamed İstanbul Sultanisi (the change is also given without a year, as shortly after 1910).2,3,5 A sultani taught a programme modelled on the French lycée.2,3
In 1923, with the Republic, the sultanis were abolished and the school took the name İstanbul Erkek Lisesi.2,3 The boarding section closed in 1934 and reopened in the 1950s (1955 and 1958 are given).2,3,5
In 1982 the school was made an Anadolu lisesi and the word “Erkek” was dropped.2,5 The name was İstanbul Lisesi once more (the 1982–1983 school year is also given).2,5
The old name came back 36 years later, in 2018, after an application (the 2018–2019 school year and 2019 are also given).2,5,6
The names in order: timeline. The founder: Mehmed Nâdir.
Der erste Name war Numûne-i Terakki, „Vorbild des Fortschritts“. Der Mathematiker Mehmed Nâdir Bey gründete diese Privatschule 1884, und dieses Jahr gilt als Beginn des İstanbul Erkek Lisesi.1,2 Zwei Jahre zuvor, 1882, hatte Nâdir mit Abdi Kâmil Efendi aus Saloniki eine andere Schule namens Şemsü’l-Maârif eröffnet und sie dann verlassen.1,3 Einige Forscher vertreten die Ansicht, die Gründung sei auf 1882 zu datieren.1,3
1896 kaufte das Maarif Nezareti, das damalige Bildungsministerium, die Schule, und Numûne-i Terakki wurde eine staatliche Schule.2,3 Daneben heißt es, die Schule sei nach einem 1897 aufgedeckten Putschversuch gekauft worden, und auch, der Palast habe sie 1896 geschlossen und unter staatliche Verwaltung gestellt.1,4
1909 wurde die Schule zum Internat und erhielt den Namen İstanbul Leyli İdadisi (leyli bedeutet „mit Internat“, ein İdadi war eine Schule auf Gymnasialstufe).1,5 Ein Jahr später, 1910, wurde sie zum İstanbul Lisesi. Nach Angaben der Schule wurde das Wort „lise“ hier zum ersten Mal für eine türkische Schule verwendet.2,5
1913 erhielt sie den Namen İstanbul Sultanisi (auch nur „kurz nach 1910“ angegeben).2,3,5 Ein Sultani unterrichtete nach einem Lehrplan, der die französischen Lycées zum Vorbild hatte.2,3
1923, mit der Republik, wurden die Sultanis abgeschafft, und die Schule erhielt den Namen İstanbul Erkek Lisesi.2,3 Das Internat wurde 1934 geschlossen und in den 1950er-Jahren wiedereröffnet (genannt werden 1955 und 1958).2,3,5
1982 wurde die Schule zu einem Anadolu lisesi, und das Wort „Erkek“ wurde aus dem Namen gestrichen.2,5 Sie hieß wieder İstanbul Lisesi (auch das Schuljahr 1982/83 wird genannt).2,5
Der alte Name kehrte 36 Jahre später, 2018, auf einen Antrag hin zurück (auch das Schuljahr 2018/19 und 2019 werden genannt).2,5,6
Die Namen der Reihe nach: Zeitleiste. Der Gründer: Mehmed Nâdir.
02
Binalar ve Düyûn-ı Umûmiye binasıThe buildings and the Düyûn-ı Umûmiye buildingDie Gebäude und der Bau der Düyûn-ı Umûmiye
Numûne-i Terakki ilk 25 yılında, 1909’a kadar, Fatih çevresindeki konaklar arasında birkaç kez taşındı.3,4 1909 dolaylarından başlayarak Cağaloğlu’ndaki Mülkiye binasını kullandı.3,5 Bu bina bugün Cağaloğlu Anadolu Lisesi’dir.3,5
Balkan Savaşı’nda ve Birinci Dünya Savaşı’nda okul binası hastane yapıldı.3,5 Aralık 1914’te okul, savaşta kapatılan Fransız okulu Saint-Benoît’nın Galata’daki binalarına taşındı (1913 de verilir).3,5,7 30 Ekim 1918’deki Mondros Ateşkesi’nden ve işgalden sonra oradan çıkmak zorunda kaldı.3,5 1919’dan 1923’e Saraçhanebaşı’ndaki Münir Paşa Konağı’nda ve Mercan Sultanisi’nin binasında barındı.2,3 1923’ten 1933’e Beyazıt’taki Fuat Paşa Konağı’ndaydı.2,3
Bugünkü bina okul için yapılmadı. Düyûn-ı Umûmiye, Osmanlı Devleti’nin Avrupalı alacaklılarına olan borcunu toplamak üzere 1881’de bir kararnameyle kurulan idaredir; 1928’de kapandı.8,9 Cağaloğlu’ndaki merkezini İstanbul doğumlu Levanten mimar Alexandre Vallaury (1850–1921) çizdi.10,11 Yapım yılı çoğunlukla 1897 olarak verilir (1890’ların ortası ve 1897–1900 arası da verilir).3,4,8,10 Tarih tartışmalıdır.4,8
Vallaury binada Beaux-Arts, yani Avrupa’nın güzel sanatlar okullarında öğretilen planlama anlayışını Osmanlı yapılarından ve eski Türk evinden alınmış öğelerle birleştirdi.9,10 Yapı, Birinci Ulusal Mimarlık döneminin anıtsal işleri arasında sayılır ve mimarın başyapıtı olarak anılır.3,10
1933’te Atatürk’ün talimatıyla bina İstanbul Erkek Lisesi’ne verildi.8,9 Okul o günden beri burada.8,9
Taşınmalar: Göçebe okul. Binanın altındaki sarnıç: Sarı, siyah ve sarnıç.
In its first 25 years, up to 1909, Numûne-i Terakki moved several times between konaks, the big timber houses, around Fatih.3,4 From about 1909 it used the Mülkiye building in Cağaloğlu.3,5 That building is Cağaloğlu Anadolu Lisesi today.3,5
In the Balkan War and the First World War the school building was turned into a hospital.3,5 In December 1914 the school moved into the Galata buildings of Saint-Benoît, the French school closed in the war (1913 is also given).3,5,7 After the Armistice of Mudros on 30 October 1918 and the occupation, it had to leave.3,5 From 1919 to 1923 it sheltered in the Münir Paşa mansion in Saraçhanebaşı and in the building of Mercan Sultanisi.2,3 From 1923 to 1933 it was in the Fuat Paşa mansion in Beyazıt.2,3
Today’s building was not built for a school. The Düyûn-ı Umûmiye, the Public Debt Administration, was set up by decree in 1881 to collect what the Ottoman state owed its European creditors; it was wound up in 1928.8,9 Its headquarters in Cağaloğlu were designed by Alexandre Vallaury (1850–1921), a Levantine architect born in İstanbul.10,11 The year of construction is usually given as 1897 (the mid-1890s and 1897–1900 are also given).3,4,8,10 The date is disputed.4,8
In the building Vallaury joined Beaux-Arts planning to elements taken from Ottoman buildings and the traditional Turkish house.9,10 It is counted among the monumental works of the First National Architecture period and is spoken of as the architect’s masterpiece.3,10
In 1933, on Atatürk’s instruction, the building was given to İstanbul Erkek Lisesi.8,9 The school has been here ever since.8,9
The moves: The wandering school. The cistern under the building: Yellow, black and the cistern.
In ihren ersten 25 Jahren, bis 1909, zog Numûne-i Terakki mehrmals zwischen Herrenhäusern rund um Fatih um.3,4 Ab etwa 1909 nutzte sie das Gebäude der Mülkiye in Cağaloğlu.3,5 In diesem Gebäude ist heute das Cağaloğlu Anadolu Lisesi.3,5
Im Balkankrieg und im Ersten Weltkrieg wurde das Schulgebäude zum Lazarett.3,5 Im Dezember 1914 zog die Schule in die Gebäude der im Krieg geschlossenen französischen Schule Saint-Benoît in Galata (auch 1913 angegeben).3,5,7 Nach dem Waffenstillstand von Mudros am 30. Oktober 1918 und der Besetzung musste sie dort ausziehen.3,5 Von 1919 bis 1923 kam sie im Herrenhaus des Münir Paşa in Saraçhanebaşı und im Gebäude des Mercan Sultanisi unter.2,3 Von 1923 bis 1933 war sie im Herrenhaus des Fuat Paşa in Beyazıt.2,3
Das heutige Gebäude wurde nicht für eine Schule gebaut. Die Düyûn-ı Umûmiye, die Osmanische Staatsschuldenverwaltung, wurde 1881 per Dekret gegründet, um die Schulden des Osmanischen Reiches bei seinen europäischen Gläubigern einzutreiben; 1928 wurde sie aufgelöst.8,9 Ihren Sitz in Cağaloğlu entwarf der in İstanbul geborene levantinische Architekt Alexandre Vallaury (1850–1921).10,11 Als Baujahr wird meist 1897 genannt (auch Mitte der 1890er-Jahre und 1897–1900 angegeben).3,4,8,10 Die Datierung ist umstritten.4,8
Vallaury verband in dem Bau die Planungsgrundsätze der Beaux-Arts, wie sie an den Kunstakademien Europas gelehrt wurden, mit Elementen osmanischer Bauten und des alten türkischen Hauses.9,10 Das Gebäude zählt zu den monumentalen Werken der Ersten Nationalen Architekturbewegung und gilt als Hauptwerk des Architekten.3,10
1933 wurde das Gebäude auf Anweisung Atatürks dem İstanbul Erkek Lisesi übergeben.8,9 Seitdem ist die Schule hier.8,9
Die Umzüge: Die wandernde Schule. Die Zisterne unter dem Gebäude: Gelb, Schwarz und die Zisterne.
03
Alman geleneğiThe German traditionDie deutsche Tradition
Birinci Dünya Savaşı yıllarında Osmanlı Devleti ile Almanya müttefikti ve İstanbul Sultanisi, Fransız etkisindeki Galatasaray Sultanisi’nin karşısına bir Alman modeli olarak kondu.5,12 İlk Alman öğretmenler 1915’te göreve başladı.5,12 Almanca öğretimin başlangıcı için 1911 ve 1912, öğretim kararı için 1917 de verilir.2,3,4,6 Almanya’dan 22 öğretmen geldi; edebiyat ve tarih dışındaki bütün dersler Almanca okutuldu.2,3,7
Okul o yıllarda Galata’da, savaşta kapatılan Fransız okulu Saint-Benoît’nın binalarındaydı.3,5
Kasım 1918’de, savaşı kazanan İtilaf Devletleri’nin isteğiyle iş birliği sona erdi ve Alman öğretmenler okuldan ayrıldı.4,5
Türkiye ile Federal Almanya 1957’de bir kültür anlaşması yaptı (1958 de verilir).5,12,13 Ardından, 1958–59 öğretim yılında Almanca öğretim yeniden başladı (1955 de verilir).2,4,12
1999’da Abitur programı başladı (1997 de verilir).2,5,13 Abitur, Almanya’da üniversiteye girişi sağlayan lise bitirme sınavıdır.2,5 İlk Abitur mezunları 2002’de verildi.5,6
Okul bir Türk devlet okuludur. Almanya da onu yurt dışındaki Alman okullarından biri olarak tanır.6,12 Matematik ve fen dersleri Almanca yapılır.6,12 Öğrenciler Almanca dil diploması DSD’yi ve Abitur’u alabilir.6,12
Almanca derslerinde Alman edebiyatının nasıl okutulduğu üzerine bir mezunun anlattıkları henüz doğrulanmadı.
During the First World War the Ottoman state and Germany were allies, and İstanbul Sultanisi was set up as a German model against Galatasaray Sultanisi, which was under French influence.5,12 The first German teachers took up their posts in 1915.5,12 1911 and 1912 are also given for the start of teaching in German, and 1917 for the decision to teach in it.2,3,4,6 Twenty-two teachers came from Germany, and every subject except literature and history was taught in German.2,3,7
In those years the school was in Galata, in the buildings of Saint-Benoît, the French school closed in the war.3,5
In November 1918, at the demand of the victorious Entente powers, the cooperation ended and the German teachers left the school.4,5
In 1957 Türkiye and West Germany made a cultural agreement (1958 is also given).5,12,13 After it, in the 1958–59 school year, teaching in German began again (1955 is also given).2,4,12
In 1999 the Abitur programme began (1997 is also given).2,5,13 The Abitur is the German school-leaving examination that opens the way to university.2,5 The first Abitur class graduated in 2002.5,6
The school is a Turkish state school. Germany also recognises it as one of its schools abroad.6,12 Mathematics and the sciences are taught in German.6,12 Pupils can take the DSD, the German language diploma, and the Abitur.6,12
One graduate’s account of how German literature was taught in the German classes is not yet confirmed.
Im Ersten Weltkrieg waren das Osmanische Reich und Deutschland verbündet, und das İstanbul Sultanisi wurde als deutsches Modell dem Galatasaray Sultanisi gegenübergestellt, das unter französischem Einfluss stand.5,12 Die ersten deutschen Lehrer traten 1915 ihren Dienst an.5,12 Für den Beginn des Unterrichts auf Deutsch werden auch 1911 und 1912 genannt, für den Beschluss, auf Deutsch zu unterrichten, auch 1917.2,3,4,6 Aus Deutschland kamen 22 Lehrer; alle Fächer außer Literatur und Geschichte wurden auf Deutsch unterrichtet.2,3,7
Die Schule war damals in Galata, in den Gebäuden von Saint-Benoît, der im Krieg geschlossenen französischen Schule.3,5
Im November 1918 endete die Zusammenarbeit auf Verlangen der siegreichen Entente-Mächte, und die deutschen Lehrer verließen die Schule.4,5
1957 schlossen die Türkei und die Bundesrepublik Deutschland ein Kulturabkommen (auch 1958 angegeben).5,12,13 Danach, im Schuljahr 1958/59, begann wieder der Unterricht auf Deutsch (auch 1955 angegeben).2,4,12
1999 begann das Abiturprogramm (auch 1997 angegeben).2,5,13 Das Abitur ist die Abschlussprüfung des Gymnasiums in Deutschland, die zum Studium an einer Universität berechtigt.2,5 Die ersten Abiturienten machten 2002 ihren Abschluss.5,6
Die Schule ist eine staatliche türkische Schule. Deutschland erkennt sie zugleich als Deutsche Auslandsschule an.6,12 Mathematik und die Naturwissenschaften werden auf Deutsch unterrichtet.6,12 Die Schüler können das Deutsche Sprachdiplom (DSD) erwerben und das Abitur ablegen.6,12
Was ein Absolvent darüber erzählt, wie im Deutschunterricht deutsche Literatur behandelt wurde, ist noch nicht bestätigt.
04
Dergiler, kulüpler ve yarışmalarMagazines, clubs and competitionsZeitschriften, Klubs und Wettbewerbe
Kurucu Mehmed Nâdir 1887–1888’de Numûne-i Terakki adıyla bir okul dergisi çıkardı.14,15 Dergi çocuklar ve öğrenciler için hazırlanmıştı.14,15
1912’de beden eğitimi öğretmeni Ahmet Robenson okulda Keşşaf adlı izci grubunu kurdu; grup sonradan Sakarya İzci Oymağı adını aldı.2,3 İstanbulspor’u da aynı yıl Robenson’un kurduğu yazılır.2,3 Kulübün kuruluşu Cumhuriyet yıllarına, 1926’ya da konur.4,5
Okulda öğrencilerden kurulan temsil kolu ülkenin ilk okul tiyatrosu sayılır.3,6
Mahmut Yesari yatılı okuduğu yıllarda Gıdık adlı mizah dergisine karikatür çizdi.16,17 Rakım Çalapala daha öğrenciyken Babıali’de, yani İstanbul’un basın sokağında çalışmaya başladı.6,18 Edip Cansever’in ilk şiiri 1944’te, o daha lise sıralarındayken İstanbul dergisinde çıktı.19,20 Şair Ergin Günçe okulu birincilikle bitirdi.21,22
1935–36 öğretim yılında okulun 28 dersliği, 1.600 dolayında öğrencisi ve 7.000 cilde yakın (6.854) kitabı olan bir kütüphanesi vardı.3,5 Ertesi yıl öğrenci sayısı 1.800’e çıktı.3,5
Hakkı Süha Gezgin’in okulda açtığı yazı yarışması, okulun bugünkü dergileri ve kulüpleri, 2016’da başka liselerin öğrencileriyle birlikte çıkarılan İzah dergisi ve ilk tiyatronun oynadığı oyunlar henüz doğrulanmadı.
In 1887–1888 the founder, Mehmed Nâdir, published a school magazine called Numûne-i Terakki.14,15 It was made for children and pupils.14,15
In 1912 the PE teacher Ahmet Robenson founded a scout group at the school called Keşşaf; it was later renamed Sakarya İzci Oymağı.2,3 Robenson is also said to have founded the sports club İstanbulspor that same year.2,3 The club’s founding is also placed in the Republican years, in 1926.4,5
The drama group of pupils set up at the school is counted as the country’s first school theatre.3,6
In his years as a boarder Mahmut Yesari drew cartoons for the humour magazine Gıdık.16,17 Rakım Çalapala started work in Babıali, İstanbul’s press street, while still a pupil.6,18 Edip Cansever’s first poem appeared in İstanbul magazine in 1944, while he was still at the school.19,20 The poet Ergin Günçe finished first in his class.21,22
In the 1935–36 school year the school had 28 classrooms, about 1,600 pupils and a library of close to 7,000 volumes (6,854).3,5 The following year the number of pupils rose to 1,800.3,5
The writing competition Hakkı Süha Gezgin held at the school, the school’s present-day magazines and clubs, İzah, a magazine brought out in 2016 with pupils from other lycées, and the plays the first theatre staged are not yet confirmed.
Der Gründer Mehmed Nâdir gab 1887–1888 eine Schulzeitschrift mit dem Namen Numûne-i Terakki heraus.14,15 Sie war für Kinder und Schüler gedacht.14,15
1912 gründete der Sportlehrer Ahmet Robenson an der Schule eine Pfadfindergruppe namens Keşşaf; später erhielt sie den Namen Sakarya İzci Oymağı.2,3 Es heißt, Robenson habe im selben Jahr auch den Sportverein İstanbulspor gegründet.2,3 Die Gründung des Vereins wird auch auf 1926 datiert, in die Jahre der Republik.4,5
Die aus Schülern gebildete Theatergruppe der Schule gilt als das erste Schultheater des Landes.3,6
Mahmut Yesari zeichnete in seiner Zeit als Internatsschüler Karikaturen für die Humorzeitschrift Gıdık.16,17 Rakım Çalapala begann schon als Schüler in Babıali, der Pressestraße von İstanbul, zu arbeiten.6,18 Edip Cansevers erstes Gedicht erschien 1944 in der Zeitschrift İstanbul, als er noch das Gymnasium besuchte.19,20 Der Dichter Ergin Günçe schloss die Schule als Jahrgangsbester ab.21,22
Im Schuljahr 1935/36 hatte die Schule 28 Klassenräume, etwa 1.600 Schüler und eine Bibliothek mit fast 7.000 Bänden (6.854).3,5 Im folgenden Jahr stieg die Zahl der Schüler auf 1.800.3,5
Der Schreibwettbewerb, den Hakkı Süha Gezgin an der Schule ausrichtete, die heutigen Zeitschriften und Klubs der Schule, die Zeitschrift İzah, die 2016 gemeinsam mit Schülern anderer Gymnasien herausgegeben wurde, und die Stücke, die das erste Theater spielte, sind noch nicht bestätigt.
05
Edebiyatta okulThe school in literatureDie Schule in der Literatur
Mezun Tanıl Bora okulu iki denemesinde anlattı.23,24 Biri “İstanbul Erkek Lisesi ve Bizim Sınıf” adını taşır ve Kebikeç dergisinin okul konulu 37. sayısında çıktı; öteki, “İstanbul Erkek Lisesi ve ‘Taptaze Bir Rüşd’”, 16 Haziran 2016’da bianet’te yayımlandı.23,24 Bora bu yazılarda özel kolejlere özgü kibirden uzak bir devlet okulunu anlatır.23,24
Ahmet Haşim 1896’da Numûne-i Terakki’de bir yıl okudu.1,25 Enis Behiç Koryürek son sınıfı burada okudu ve diplomasını 1910’da aldı.26,27 Nihal Atsız 1922’de Askerî Tıbbiye’ye geçene kadar buradaydı.28,29
Sait Faik 1920’lerin ortasında bütün sınıfıyla birlikte okuldan gönderildi ve liseyi 1928’de Bursa’da bitirdi.24,30 Tarık Buğra 1933’ten 1935’e iki yıl kaldı, yatılı bölüm kapanınca Konya Lisesi’ne geçti.31,32 Edip Cansever ilk şiirini 1944’te bu okulun öğrencisiyken yayımladı.19,20 Tezer Özlü okulun öğrencisi olmadı.33,34 1965’te bitirme sınavlarına dışarıdan girip diplomasını buradan aldı.33,34
Öğretmenler arasında da yazarlar vardı. Reşat Nuri Güntekin öğretmenlik yaptığı İstanbul liseleri arasında bu okulda da ders verdi.35,36 Nurullah Ataç 1922’de ve 1923’te, her seferinde birkaç hafta Fransızca okuttu.37,38 Gazeteci Hakkı Tarık Us 1914’ten başlayarak aralıksız 10 yıl öğretmenlik yaptı.39,40
Agâh Sırrı Levend 1927’de son sınıfların edebiyat derslerini aldığında elinde ders kitabı yoktu.41,42 Edebiyat tarihini kendisi araştırmaya başladı.41,42
Hakkı Süha Gezgin uzun yıllar edebiyat okuttu.43,44 Yazarları anlattığı Edebî Portreler ölümünden sonra, 1997’de kitap olarak çıktı.43,45
Okuldan geçenlerin listesi: İnsanlar.
A graduate, Tanıl Bora, wrote about the school in two essays.23,24 One is called “İstanbul Erkek Lisesi ve Bizim Sınıf” (İstanbul Erkek Lisesi and Our Class) and appeared in issue 37 of the journal Kebikeç, an issue on schools; the other, “İstanbul Erkek Lisesi ve ‘Taptaze Bir Rüşd’”, was published on bianet on 16 June 2016.23,24 In them Bora describes a state school free of the snobbery of the private colleges.23,24
Ahmet Haşim studied at Numûne-i Terakki for one year, in 1896.1,25 Enis Behiç Koryürek did his final year here and took his diploma in 1910.26,27 Nihal Atsız was here until he left for the Military Medical School in 1922.28,29
In the mid-1920s Sait Faik was sent away with his whole class, and he finished school in Bursa in 1928.24,30 Tarık Buğra stayed two years, from 1933 to 1935, and moved to Konya Lisesi when the boarding section closed.31,32 Edip Cansever published his first poem in 1944 as a pupil of this school.19,20 Tezer Özlü was never a pupil.33,34 In 1965 she sat the final exams as an outside candidate and took her diploma here.33,34
There were writers among the teachers too. Reşat Nuri Güntekin taught here, among the İstanbul lycées where he worked.35,36 Nurullah Ataç taught French in 1922 and in 1923, each time for a few weeks.37,38 The journalist Hakkı Tarık Us taught for 10 years without a break from 1914.39,40
When Agâh Sırrı Levend took over the final-year literature classes in 1927 he had no textbook.41,42 He began researching the history of literature himself.41,42
Hakkı Süha Gezgin taught literature at the school for many years.43,44 Edebî Portreler (Literary Portraits), his sketches of writers, came out as a book after his death, in 1997.43,45
Everyone who passed through the school: People.
Der Absolvent Tanıl Bora beschrieb die Schule in zwei Essays.23,24 Der eine heißt „İstanbul Erkek Lisesi ve Bizim Sınıf“ (Das İstanbul Erkek Lisesi und unsere Klasse) und erschien in Heft 37 der Zeitschrift Kebikeç, einem Themenheft über Schulen; der andere, „İstanbul Erkek Lisesi ve ‚Taptaze Bir Rüşd‘“, wurde am 16. Juni 2016 auf bianet veröffentlicht.23,24 Bora beschreibt darin eine staatliche Schule, der der Hochmut der Privatschulen fremd ist.23,24
Ahmet Haşim besuchte 1896 ein Jahr lang die Numûne-i Terakki.1,25 Enis Behiç Koryürek verbrachte hier sein letztes Schuljahr und erhielt 1910 sein Abschlusszeugnis.26,27 Nihal Atsız war hier Schüler, bis er 1922 an die militärmedizinische Hochschule (Askerî Tıbbiye) wechselte.28,29
Sait Faik wurde Mitte der 1920er-Jahre mit seiner ganzen Klasse der Schule verwiesen und machte 1928 in Bursa seinen Abschluss.24,30 Tarık Buğra blieb zwei Jahre, von 1933 bis 1935, und wechselte an das Konya Lisesi, als das Internat geschlossen wurde.31,32 Edip Cansever veröffentlichte sein erstes Gedicht 1944 als Schüler dieser Schule.19,20 Tezer Özlü war nie Schülerin hier.33,34 1965 legte sie die Abschlussprüfungen extern ab und erhielt hier ihr Abschlusszeugnis.33,34
Auch unter den Lehrern gab es Schriftsteller. Unter den Gymnasien in İstanbul, an denen Reşat Nuri Güntekin unterrichtete, war auch dieses.35,36 Nurullah Ataç gab 1922 und 1923 jeweils einige Wochen Französischunterricht.37,38 Der Journalist Hakkı Tarık Us war ab 1914 zehn Jahre ohne Unterbrechung Lehrer hier.39,40
Als Agâh Sırrı Levend 1927 den Literaturunterricht der Abschlussklassen übernahm, hatte er kein Lehrbuch.41,42 Er begann, die Literaturgeschichte selbst zu erforschen.41,42
Hakkı Süha Gezgin unterrichtete viele Jahre Literatur.43,44 Seine Porträts von Schriftstellern, Edebî Portreler (Literarische Porträts), erschienen nach seinem Tod, 1997, als Buch.43,45
Die Liste derer, die an der Schule waren: Menschen.